Các nhà sản xuất và xuất khẩu thép, nhôm của Việt Nam cần đánh giá lại các hoạt động sản xuất và xuất khẩu sang Liên minh châu Âu (EU) đồng thời theo dõi sát sao diễn biến thị trường để xây dựng các chiến lược ứng phó kịp thời nếu cần thiết.

Các doanh nghiệp có thể gặp khó khăn do kế hoạch hành động về thép và kim loại vừa được Ủy ban châu Âu công bố. (Ảnh: baochinhphu.vn)

Theo Cục Quản lý Biện pháp Khắc phục Thương mại thuộc Bộ Công Thương Việt Nam, Ủy ban Châu Âu (EC) mới đây đã công bố kế hoạch hành động đối với ngành thép và kim loại. Kế hoạch này nhằm mục đích “thực hiện các biện pháp để duy trì và mở rộng năng lực công nghiệp của châu Âu trong lĩnh vực thép và kim loại” và được thiết kế để “nâng cao khả năng cạnh tranh của ngành và bảo vệ tương lai của ngành”.

Cục Quản lý Biện pháp Khắc phục Thương mại lưu ý rằng kế hoạch hành động bao gồm một thành phần “phòng thủ” riêng biệt, với một số biện pháp quan trọng có thể gây lo ngại đặc biệt cho các nhà xuất khẩu sản phẩm thép và kim loại sang EU.

EC đã xác định những thay đổi sắp tới đối với các cơ chế phòng thủ thương mại của mình để giải quyết tình trạng dư thừa năng lực sản xuất toàn cầu, mà theo họ là “mối đe dọa nghiêm trọng” đối với lợi nhuận và khả năng cạnh tranh của các ngành công nghiệp châu Âu.

Một điều chỉnh lớn liên quan đến việc siết chặt ngay lập tức các biện pháp tự vệ thép hiện hành của EU, giảm nhập khẩu các sản phẩm thép bị ảnh hưởng xuống 15%.

EU cũng dự định thay thế các biện pháp tự vệ hiện tại bằng một giải pháp dài hạn hơn. Cụ thể, khi các biện pháp bảo vệ hiện hành hết hạn vào ngày 30 tháng 6 năm 2026, một biện pháp “dài hạn” mới dự kiến ​​sẽ có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2026.

Ở giai đoạn này, Ủy ban châu Âu (EC) vẫn chưa công bố chi tiết về bản chất hoặc hình thức của biện pháp mới, nhưng dự kiến ​​sẽ có thêm thông tin không muộn hơn quý 3 năm nay.

Để ngăn chặn việc lách luật các cơ chế bảo vệ thương mại của EU—chẳng hạn như chuyển giai đoạn sản xuất cuối cùng sang các nước thứ ba nằm ngoài phạm vi các biện pháp hiện hành—EC đang xem xét các điều chỉnh, bao gồm việc đưa ra quy tắc “nấu chảy và đúc”.

Theo EC, quy tắc này sẽ loại bỏ khả năng thay đổi nguồn gốc của các sản phẩm kim loại thông qua các bước xử lý tối thiểu, mang lại sự chắc chắn hơn trong việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Tuy nhiên, Ủy ban vẫn chưa đưa ra thời gian biểu cụ thể cho việc thực hiện.

Trước loạt biện pháp bảo hộ của EU dành cho ngành thép và nhôm trong nước, Cục Quản lý Thương mại Việt Nam kêu gọi các hiệp hội ngành nghề và các nhà sản xuất/xuất khẩu sản phẩm thép và nhôm đánh giá lại hoạt động sản xuất và xuất khẩu sang EU, đồng thời cập nhật thường xuyên diễn biến thị trường. Điều này sẽ giúp họ chủ động xây dựng các kế hoạch dự phòng khi cần thiết.

 Phu Quy (ven.congthuong.vn)